Heftruck vorken: afmetingen, vorkenbordklasse en wanneer u ze afkeurt

Vorken of lepels: zo leest u de vorkmaat

Vorken en lepels zijn twee woorden voor hetzelfde onderdeel; in de Nederlandse Hyundai-brochures heten ze vorken. Het typeblad volgens VDI 2198 geeft de vorkmaat in regel 4.22 als l x e x s: de lengte, de breedte en de dikte van het blad.

Let op de volgorde: bij de 25BE-X staat onder het kopje l x e x s de waarde 45x100x1050, dus dikte x breedte x lengte, en de D-9V en D-9VB noteren ook zo. Op deze pagina staat alles als lengte x breedte x dikte.

De doorsnede, breedte en dikte samen, bepaalt wat een vork draagt. In de vorkengids van Bolzoni Auramo draagt een paar klasse 2A-vorken van 100 x 40 mm 2.500 kg en een paar van 100 x 45 mm 3.000 kg, bij 500 mm lastzwaartepunt. Het vorkenpaar mag volgens Vetter niet minder dragen dan het hefvermogen van de heftruck.

Welke lengte bij uw pallets past, leest u bij de juiste vorklengte. Andere lengtes staan als optie in de uitrustingslijsten, bij de 25BE-X tot 35BE-X bijvoorbeeld 900 mm en 1.150 tot 2.400 mm.

Vorkmaten en vorkenbordklasse per Hyundai-serie

Per serie de vorkmaat (regel 4.22) en het vorkenbord (regel 4.23) uit het typeblad. De brochures schrijven de klasse als 2A, 2/A of II/A; dat is hetzelfde.

Elektrische heftrucks

Dieselheftrucks

LPG-heftrucks en reachtruck BRJ-9B

Bron: typebladen (VDI 2198) in de genoemde Hyundai-brochures, als pdf op heftruckkopen.com onder /wp-content/uploads/2026/09/. Getallen omgezet naar lengte x breedte x dikte.

Het typeblad beschrijft de standaarduitvoering, maar niet elke uitrustingslijst zegt hetzelfde. Bij de D-9V staat daar een standaardvork van 1.200 mm (typeblad: 1.050 mm), bij de 70D-9V tot en met 160D-9V een van 2.440 mm (typeblad: 1.200 of 1.350 mm). Vraag bij uw offerte welke vork u krijgt.

Vorkenbordklasse en type A of B

Het vorkenbord, ook vorkslede of onderstel genoemd, draagt de vorken en de meeste aanbouwdelen. ISO 2328 legt voor heftrucks tot en met 10.999 kg de aansluitmaten van haakvorken en vorkenborden vast, zodat ze uitwisselbaar zijn. De klasse volgt uit het hefvermogen, het type uit de plaats van de onderste haak: bij type A zit die dicht bij de vloer, bij type B hoger.

Bron: ISO 2328:2011, tabel 1 en 2 (voorbeeldpagina’s via iTeh); dezelfde waarden staan bij Vetter (TI-002-EN) en in de vorkengids van Bolzoni Auramo.

Schrijft een brochure FEM III of FEM IV, dan gaat het volgens Bolzoni Auramo om dezelfde FEM/ISO-ophanging. Volgens Vetter is klasse 5 in Europa weinig gangbaar en valt 5.000 tot 10.000 kg daar meestal onder klasse 4.

Kies vorken in de klasse van het vorkenbord en in het type dat bij uw heftruck hoort; Vetter adviseert vóór de montage de aansluitmaten te vergelijken. Dat geldt ook voor aanbouwapparatuur. Klasse onbekend? Meet de hoogte van het vorkenbord: 407 mm is klasse 2, 508 mm klasse 3, 635 mm klasse 4 en 728 mm klasse 5.

Haakvorken en asvorken

• Haakvorken hangen met een bovenste en een onderste haak aan het vorkenbord. Volgens Vetter en Bolzoni Auramo is deze ISO-ophanging wereldwijd de gangbare manier. Een vergrendeling met pen, hendel en veer voorkomt dat de vork onbedoeld van het vorkenbord glijdt, en ISO 2328 eist aanslagen aan de uiteinden van het vorkenbord.
• Asvorken schuiven met een buis of oog over een as. Volgens Bolzoni Auramo worden ze vooral gebruikt op grotere heftrucks en op industriële en bouwmachines.

Bij Hyundai staat tot en met de 90B-X en de 80D-9V een ISO-klasse in het typeblad. De 120D-9V, 130D-9V en 160D-9V hebben pen-montage, en ook bij de 180D-9V, 250D-9V en 300D-9VC is een vorkenbord met as (pen) standaard. Bij de 100B-X tot en met 130B-X noemt het typeblad geen klasse en is een uitvoering met as een optie.

Let op bij de 70D-9V en 80D-9V: het typeblad noemt klasse IV en de masttabellen een vork en vorkenbord met haak, maar de uitrustingslijst noemt een vorkenbord met as (pen) als standaard. Vraag na welke uitvoering u krijgt.

Vorken controleren en afkeuren

Voor de controle en reparatie van vorken in gebruik bestaat ISO 5057. De grenzen hieronder komen van de vorkfabrikanten Vetter en Bolzoni Auramo, die naar die norm verwijzen.

Bron: Vetter, Inspection of forks (TI-013-EN; Zweedse uitgave TI-013-SE, 2026) en Instructions for use: Forks; Bolzoni Auramo, Fork Guide 2013, hoofdstuk Inspection and maintenance.

Volgens Vetter schrijft ISO 5057 minstens eens per 12 maanden een inspectie voor, vaker bij meerploegendienst of zwaar werk, uit te voeren door opgeleid personeel; Bolzoni Auramo noemt hetzelfde interval. De bestuurder kijkt elke dag vóór het werk naar vergrendeling, slijtage, vervorming en scheuren; zie dagelijkse controle vóór gebruik.

Het Arbobesluit noemt geen vaste termijn: een arbeidsmiddel dat kan verslechteren, laat u zo vaak door een deskundige keuren als nodig is voor de goede staat (artikel 7.4a, lid 3 en 5; samenvatting, de wettekst is leidend). Zie ook VA-keur; nieuwe Hyundai-heftrucks leveren wij standaard met VA-keur.

Herstellen mag alleen de fabrikant of een erkend servicebedrijf; zelf vervangt u hooguit een vergrendeling (Vetter). Slijtage en scheuren worden niet weggelast, en na een andere reparatie dan aan vergrendeling of markering volgt een belastingproef volgens ISO 2330 (Bolzoni Auramo). Vervang vorken per paar.

Vorkverlengstukken: wat zegt ISO 13284?

Een verlengstuk, ook verlengvork of verlenglepel, schuift over de bestaande vork, voor lasten die langer zijn dan de vorken. Voor verlengstukken en telescopische vorken geldt ISO 13284. Vetter, dat zijn verlengstukken volgens die norm bouwt, noemt deze regels:

• het verlengstuk rust voor minstens 60 procent van zijn lengte op de vork;
• hefvermogen en lastzwaartepunt van heftruck en vork blijven gegarandeerd;
• draagvermogen en binnenmaat zijn afgestemd op de vork, en een pen achter de rug borgt het verlengstuk;
• een open uitvoering belast u gelijkmatig over de hele lengte; alleen een gesloten uitvoering mag ook plaatselijk worden belast.

Op een vork van 1.200 mm past zo hooguit een verlengstuk van 2.000 mm (1.200 gedeeld door 0,6; eigen berekening, de opgave van de leverancier is leidend). De toegelaten last verandert mee: volgens de specificaties van de D-9VB/9VC is de capaciteit gebaseerd op het standaard vorkenbord en de standaardvorklengte. Het Arbobesluit eist bij een hefwerktuig (een heftruck valt onder de definitie in de SZW-leidraad werkbak) een goed leesbare aanduiding van de toegelaten last voor elke gebruikelijke configuratie (artikel 7.18, lid 1; samenvatting). Zie typeplaatje en lastdiagram lezen.

Vorkversteller of vorkenspreider

Een vorkversteller, ook vorkenspreider of fork positioner genoemd, verstelt de afstand tussen de vorken hydraulisch, binnen de breedte van het frame; zo beschrijft Bolzoni Auramo het. In de Hyundai-uitrustingslijsten staan versies die de vorken onafhankelijk of gesynchroniseerd bewegen, los of samen met een zijverschuiver. Bij de 70D-9V tot en met 100D-9V en de 180D-9V tot en met 300D-9VC is een zijverschuiver met versteller standaard.

Zonder versteller schuift u de vorken met de hand. Volgens Vetter: vorkenbord van de vloer heffen, vergrendeling omhoog, vork verschuiven, vergrendeling sluiten en controleren of die vastklikt, en de vorken symmetrisch rond het midden zetten. Draag handschoenen tegen beknelling.

Een versteller verandert de configuratie; de gegevens in de brochure van de 40L-9 tot 50L-9 gelden bijvoorbeeld uitdrukkelijk zonder zijverschuiver en vorkpositioneerder. Laat de capaciteit voor uw uitvoering vastleggen. Wanneer een versteller loont, leest u bij sideshift of vorkversteller.

Vorken kopen of vervangen: waar let u op?

1. Klasse en type gelijk aan het vorkenbord (regel 4.23 van het typeblad).
2. Draagvermogen van het paar minstens het hefvermogen van de heftruck (Vetter); let op het lastzwaartepunt in de markering.
3. Doorsnede en lengte passend bij die capaciteit en bij uw lasten.
4. Markering volgens ISO 2330: onder meer draagvermogen, lastzwaartepunt, fabrikant en productiedatum; is het blad dunner dan de rug, dan ook de slijtgrens Smin (Vetter).
5. Werkende vergrendeling en vervanging per paar.
6. Lastaanduiding laten aanpassen als vork of verlengstuk afwijkt van de standaard.

Twijfelt u welke vork of welk vorkenbord bij uw Hyundai past? Als officiële Hyundai-importeur denken wij mee over de uitvoering. Bel 0168 467 467 (maandag tot en met vrijdag, 8:00 tot 17:00) of gebruik het contactformulier; u krijgt op werkdagen binnen 24 uur een reactie.