Heftruckaccu snel of helemaal leeg: oorzaken, meten en wat u doet

Symptoom, mogelijke oorzaak en wat u doet

Bron: ZVEI-informatiebladen 6 en 13; Exide Industries (storingstabel); EnerSys (Perfect Plus, NexSys iON).

Zo waarschuwt een Hyundai

Bij de BE-X (standaard loodzuur, li-ion als optie) geeft ontlading van de accu een waarschuwingsgeluid en een waarschuwingslampje. De 16/18/20B-9, B-9U, BT-9U en BH-9 tonen het laadniveau op het display, de 40/45/50B-9 heeft een ontlaadindicator. Bij de li-ion-heftrucks 40B-X tot en met 90B-X voorkomt de continue accubewaking onder meer te diepe ontlading, en past het systeem bij afwijkingen laden en ontladen automatisch aan (Hyundai-brochures).

Waarom een loodzuuraccu snel leeg raakt

• Te diep ontladen. Door loodsulfaat zwelt het actieve materiaal tot drie keer zo groot op, de corrosie neemt toe en in extreme gevallen polen cellen om. Volledig ontladen verkort de levensduur met een derde ten opzichte van ontladen tot 80 procent (ZVEI).
• Onvolledig laden en gelaagd zuur. Zonder volle lading groeien sulfaatkristallen op de negatieve platen; wordt het trage laatste deel van de lading steeds overgeslagen, dan neemt de accu op den duur geen volle lading meer op. Blijft de accu onder 80 procent lading zonder ooit vol te raken, dan zakt het zuur naar de bodem: dat geeft corrosie, sulfatering en een te hoge rustspanning (Battery University). Tussendoor laden zonder elektrolytcirculatie of geregelde vereffening geeft volgens de ZVEI gelaagdheid.
• Te weinig elektrolyt. Droogstaande plaatdelen sulfateren en worden inactief (Battery University); zie heftruckaccu water bijvullen.
• Lader. De lader moet passen bij de accu (EnerSys); slecht afgestemde of verouderde laders geven onder- of overlading (ZVEI). Exide noemt bij te weinig rijtijd ook de laadtijd en de instelling van de ontlaadbegrenzer.
• Een zwakke cel. De zwakste cel is het eerst leeg en bij het laden het eerst vol, wordt dan warm en verzwakt verder (Battery University).
• Temperatuur en vuil. De nominale capaciteit geldt bij 30 °C; tussen 10 en 30 °C kost elke graad kouder ongeveer 0,6 procent capaciteit (ZVEI). Meer in heftruck in de winter. Zuurdeeltjes die bij het laden ontsnappen, vormen een zwak geleidend laagje waarover kruipstromen lopen: volgens de ZVEI een reden dat een accu na het weekend minder capaciteit lijkt te hebben.
• Ouderdom. In de duurtest volgens EN 60254-1 is het eindpunt bereikt zodra de accu minder dan 80 procent van de nominale capaciteit levert (ZVEI); zie levensduur van een heftruckaccu.

Lithium-ion: wanneer het BMS ingrijpt

Elke li-ionaccu heeft een beveiliging die de cellen bewaakt (Battery University); de Hyundai-brochures noemen dat het BMS. Stopt de accu, dan kan dat dus een bescherming zijn en geen defect.

• Lage lading. Bij de EnerSys NexSys iON klinkt eerst een alarm; rijdt u door, dan kan de accu uitschakelen, met of zonder 10 seconden waarschuwing. Bij een zeer lage lading kan de accu blokkeren om de cellen te beschermen; dan geeft alleen een technicus hem weer vrij.
• Celbalans. De beveiliging schakelt af zodra de zwakste cel leeg is (Battery University). Lopen de cellen uit balans, dan stopt de accu eerder.
• Temperatuur. In de kou kan de rijtijd korter zijn en bij extreme temperaturen kan de accu uitschakelen (EnerSys). Standaard li-ioncellen laadt u niet onder 0 °C (Battery University); de B-X heeft een accuverwarming (Hyundai).
• Stilstand. EnerSys raadt aan bij langere stilstand de communicatiekabel tussen truck en accu los te nemen, omdat de accu anders langzaam kan leeglopen.

Accu helemaal leeg: wat u nu doet

1. Stop met heffen en rijd rustig naar de lader. Bij contragewichttrucks hoort de ontlaadindicator uiterlijk bij 80 procent ontlading te waarschuwen of het heffen uit te schakelen; de rest is reserve, onder meer voor de rit naar de lader. Omzeil of reset de indicator niet (ZVEI).
2. Laad direct. Een ontladen accu, ook een half lege, laadt u meteen (EnerSys, Exide). Blijft hij staan, dan ontlaadt hij verder (ZVEI) en wordt sulfatering na weken of maanden blijvend (Battery University). In de kou kan een ontladen accu met zuur van 1,15 kg/l al bij −15 °C bevriezen (ZVEI).
3. Controleer het elektrolyt. Bij een open accu moet het elektrolyt net boven de platen staan; vul vóór het laden alleen zoveel water bij dat de platen onder staan (HSE, Battery University). Gebruik de lader die de fabrikant van truck of accu aanbeveelt (HSE) en een geschikte laadruimte.
4. Weigert of stopt de lader, of duurt laden veel langer? Dat wijst op een diepontlading (ZVEI). Laat de accu beoordelen en na de normale lading vereffenen volgens het voorschrift van de fabrikant.
5. Li-ion geblokkeerd? Druk niet steeds op de aan-knop: dan wordt alleen het BMS actief en loopt de accu verder leeg (EnerSys). Schakel de leverancier in en probeer de accu niet zelf te ‘wekken’: lang te diep ontladen cellen kunnen bij het laden instabiel en heet worden (Battery University).

Meten en testen: wat zegt welke meting?

Meten aan een tractieaccu doet alleen iemand die daarvoor is opgeleid, met handschoenen, oogbescherming en geïsoleerd gereedschap (HSE): de metalen delen staan altijd onder spanning (EnerSys).

Bron: ZVEI-informatieblad 13; EnerSys; Exide Industries; Battery University BU-803a, BU-901, BU-903, BU-904 en BU-905; Hyundai Warehouse Range 2025. De 2,13 V is berekend met de ZVEI-formule.

Hoe een capaciteitstest verloopt, leest u in gebruikte heftruckaccu controleren.

Regenereren en desulfateren: wat is bewezen?

Wat Battery University zegt over het oplossen van sulfaatkristallen:

• Zachte sulfatering is bij een vroege behandeling vaak te corrigeren met een gecontroleerde extra lading. Na weken of maanden in een lage laadtoestand lijkt herstel niet meer mogelijk.
• Pulsapparaten beperken sulfatering bij een gezonde accu, maar draaien aanwezige sulfatering niet effectief terug; Battery University noemt de methode onwetenschappelijk. Blind pulsen of overladen kan roostercorrosie geven, en sommige accufabrikanten raden de behandeling af omdat die kleine interne kortsluitingen kan geven.
• Additieven zijn bij een versleten accu vaak niet de moeite waard: het actieve materiaal is op. EnerSys noemt additieven in het elektrolyt als reden waardoor u aanspraken bij de fabrikant verliest.

Wat de fabrikant wel voorschrijft, is de vereffeningslading na diepontladingen en herhaald onvolledig laden (EnerSys). Kiest u toch voor regeneratie, laat dan vooraf en achteraf een capaciteitstest doen.

Repareren, reviseren of een nieuwe accu?

• Eén cel wijkt af. Blijft na vereffenen één cel achter of wordt een cel te warm, dan noemt Exide repareren of vervangen van die cel; daarvoor is loodlasapparatuur nodig. Een lading kan het gebrek tijdelijk verbergen, maar na enkele uren komt het waarschijnlijk terug (Battery University).
• Alle cellen versleten. Onder 80 procent capaciteit is in de normtest het eindpunt bereikt (ZVEI); Battery University adviseert vervanging bij 70 tot 80 procent. Losse cellen vervangen ligt dan minder voor de hand: ongelijke cellen zijn een veelvoorkomende oorzaak van uitval bij industriële accu’s (Battery University).
• Reviseren. Leg vast welke cellen worden vervangen en laat de capaciteit vooraf en achteraf meten.
• Nieuwe accu. Minstens even groot als de truckfabrikant voorschrijft (Exide). Een li-ionaccu opent u niet zelf; bij de NexSys iON mag alleen gekwalificeerd personeel van EnerSys dat.

Is ook de truck op leeftijd, lees dan heftruck vervangen of reviseren.

Voorkomen dat de accu te snel leeg raakt

• Ontlaad loodzuur tot hooguit 80 procent en laat de ontlaadindicator afstellen op accutype en inzet; bij een lange rit naar de lader is meer reserve nodig (ZVEI).
• Laad na elke ontlading volledig: de lading is klaar als dichtheid en spanning 2 uur constant blijven (EnerSys). Laadt u loodzuur tussendoor, gebruik dan temperatuurgestuurd laden en bij open accu’s elektrolytcirculatie (ZVEI, 2026).
• Begin met laden bij een elektrolyttemperatuur tussen 10 en 45 °C (EnerSys) en parkeer bij kamertemperatuur (ZVEI).
• Houd de accu schoon en droog, meet maandelijks per cel en houd een logboek bij (EnerSys, HSE).
• Bij langere stilstand: loodzuur vol, droog en vorstvrij, met een maandelijkse vereffening of onderhoudslading (EnerSys); li-ion boven 30 procent en elk halfjaar controleren (EnerSys, NexSys iON).

Twijfelt u bij een nieuwe heftruck over accutype of capaciteit? Als officiële Hyundai-importeur maken wij graag een voorstel. Bel 0168 467 467 of neem contact op; op werkdagen reageren wij binnen 24 uur.